Kategorie: Sonstiges

Hôm nọ, đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi cùng nhỏ bạn thân rủ nhau thăm viếng Paris, một chuyến du lịch không có gì đáng để đề cập đến vì từ chỗ nó ở đi xe lửa tốc hành Thalys chưa đầy ba tiếng là đã đến Gare du Nord.

Nhưng … (cuộc đời sẽ êm đềm biết bao nhiêu nếu không có chữ „Nhưng“) Paris không chỉ để lại những tấm hình chụp thật đẹp của tháp Eiffel, hay những hình các món ăn chơi, ăn thiệt của Tây, các món phở, bánh bèo ở quận 13, Paris còn tặng đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi một kỷ niệm để đời.

Thay vì

Ngày rời Paris em đã để quên con tim

thì đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi đã để quên cái ba-lô khi là người hành khách cuối cùng xuống xe lửa rời sân ga.

Chuyện „Cái ba-lô để quên“ không có gì đáng để đề cập đến nếu hôm Giáng Sinh về thăm nhà, đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi không thủ thỉ:

– Trong ba-lô có quà của tata Tuyền tặng mẹ, gởi con mang về.

Chuyện „Cái ba-lô để quên“ cũng không có gì đáng để đề cập đến nếu đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi không thú tội trước bình minh:

– Tổng cộng giá trị đồ trong ba-lô của con khoảng gần 2.000 Euro mẹ ạ!

Thằng bồ nó phán một câu xanh rờn:

– Chưa thấy ai đi du lịch mà mang cả „KÍ LÔ“ nữ trang như vậy!

Chuyện „Cái ba-lô để quên“ vẫn không có gì đáng để đề cập đến nếu đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi không nhận được tin của Sở Hỏa xa nhắn nó đến nhận lại „Cái ba-lô để quên“ sau 6 tuần tìm kiếm.

Chuyện „Cái ba-lô để quên“ càng không có gì đáng để đề cập đến cho đến khi tôi kể chuyện này cho con bạn tôi ở Việt Nam nghe. Nó kết luận:

– Chúc mừng nhé. Thế thì bên đấy vẫn còn chưa loạn!

Nó làm tôi nhớ đến định nghĩa của Liberalism.

Trích từ Wiki: Chủ nghĩa tự do phủ nhận nhiều giả thuyết nền tảng đã thống trị các lý thuyết đầu tiên về nhà nước, chẳng hạn như thần quyền của vua chúa, vị trí có được do thừa kế và quốc giáo. Những quyền căn bản của con người mà tất cả những người theo chủ nghĩa tự do đều ủng hộ là quyền được sống, quyền tự do và quyền sở hữu tài sản.

Đức là một nước theo chế độ dân chủ, dựa trên chủ nghĩa tự do, đại khái là dùng sức mạnh của sự thuyết phục để kêu gọi người khác đi theo, làm theo, chứ không dùng quyền lực bắt phải phục tòng, tuân thủ, vì tự do cá nhân cho phép người ta trình bày ý của mình mà không nhất thiết phải theo quy luật nào. Luật pháp của một quốc gia dân chủ cũng phát xuất từ chủ nghĩa tự do, khác với luật pháp của một đất nước theo chế độ độc tài. Ví dụ như việc hút thuốc lá nơi công cộng, trước kia là được tự do phì phèo ở bất cứ nơi nào, không ai cấm, không bị phạt gì sất. Dần dần, dân tình thấy mình không hút thuốc lá mà quần áo vẫn hôi rình mùi khói, thấy mình không hút thuốc lá ít bệnh tật hơn, ít lao phổi lao tim hơn, mà vẫn trả mức bảo hiểm sức khỏe như người „đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên“ nên bắt đầu nhớ đến „chủ nghĩa tự do“, tức là không dùng bạo lực hay uy quyền mà kiên trì lên tiếng đòi quyền lợi qua nhiều hình thức – không chỉ riêng đi biểu tình phản đối – dai dẳng từ năm này sang tháng nọ, đến bây giờ thì việc cấm hút thuốc lá nơi công cộng đã thành luật đàng hoàng, vi phạm chẳng những bị „âu yếm bằng tròng trắng“ mà đôi khi còn bị phạt tiền nữa, chẳng hạn như phì phèo vô tội vạ trên máy bay.

Nói dông nói dài thì đại khái những gì là thành quả từ liberalism đều có một hành trình dài, cũng như thành tựu của nó bền vững hơn là từ chủ nghĩa độc tài. Ở châu Á, nhất là Trung quốc, hành trình liberalism sẽ … lê thê vì dân số đông hơn, dân trí thấp hơn nên chế độ độc tài dễ tồn tại hơn, còn ở phương Tây thì theo Wiki: Cách sử dụng rộng rãi nhất đối với thuật ngữ „chủ nghĩa tự do“ là trong ngữ cảnh của một nền dân chủ tự do. Theo nghĩa này, chủ nghĩa tự do dùng để chỉ một nền dân chủ trong đó quyền lực nhà nước bị giới hạn và quyền của công dân được pháp luật công nhận; điều này gần như là thống nhất trong các nền dân chủ phương Tây, nên do vậy, không chỉ có các đảng tự do (liberal party) mới được hiểu là gắn liền với chủ nghĩa này.

Tóm tắt lại là việc „Nhận-Lại-Ba-Lô-Để-Quên“ cũng là một hành trình dài – ngoài hành trình dài đi tìm ba-lô – cho ý thức „Không-Ham-Muốn-Sở-Hữu-Đồ-Không-Thuộc-Về-Mình“. Ý thức này chỉ có thể thành tựu khi xã hội có dân trí không thấp quá, đất nước không nghèo quá, tức là – theo như Wiki – liberalism đa số được thấy ở các nước … „phương Tây“. Còn ở Á châu thì phải như bên Singapore, xả rác là phạt tiền rất nặng, hoặc Hàn quốc, camera được đặt ở khắp mọi nơi, đồ để đâu có quên cũng chả ai (dám) sờ đến, điều mà bên Đức là „mission impossible“, là … bó tay, vì Đức theo chủ nghĩa liberalism, không được phép đụng đến tự do cá nhân, tức là chỉ những camera chụp xe chạy quá vận tốc cho phép thì ok sa-lem, lem-nhem là phạt, mà máy cũng không chụp rõ tài xế, chỉ chỉnh đủ thấy bảng số xe „rõ bâng bâng không chối cãi được“ để truy tìm chủ xe mà gởi giấy phạt đến tận nhà, chụp hình „xeo-phì“ (selfie) lỡ dính mặt mũi ai mà họ trông không được đẹp cho lắm, không đồng ý cho khoe là đành ngậm ngùi „đì-lít“ (delete) vì lý do „bảo vệ dữ liệu cá nhân“ (personal data protection) chớ có mà vi phạm.

Cân nhắc thiệt hơn, tôi vẫn yêu liberalism, đơn giản là „xeo-phì“ thì cứ phì phì mà tiếp nối hành trình liberalism „Chụp-Hình-Không-Vướng-Người-Khác“, chả mất xu nào, còn „Cái ba-lô để quên“ nếu không có hành trình liberalism thì đúng là nó sẽ không trở về với đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của tôi được.

Emmanuelle là nhân vật chính trong tiểu thuyết Emmanuelle (1959) của Emmanuelle Arsan, được quay thành phim (1974) với tài tử chính là Sylvia Kristel. Phim bán được 8,89 triệu vé ở Pháp. Nhạc nền cho bộ phim do Pierre Bachelet sáng tác bán được 1,4 triệu album và 4 triệu đĩa đơn. Một rạp hát trên đại lộ Champs-Elysées, Paris, đã chiếu bộ phim này trong 13 năm.

Mélodie d’amour chante le cœur d’Emmanuelle Qui bat cœur à corps perdu Mélodie d’amour chante le corps d’Emmanuelle Qui vit corps à cœur déçue Tu es encore Presque une enfant Tu n’as connu Qu’un seul amant Mais à vingt ans Pour rester sage L’amour est un Trop long voyage Mélodie d’amour chante le cœur d’Emmanuelle Qui bat cœur à corps perdu Mélodie d’amour chante le corps d’Emmanuelle Qui vit corps à cœur déçue L’amour à cœur Tu l’as rêvé L’amour à corps Tu l’as trouvé Tu es en somme Devant les hommes Comme un soupir Sur leur désir Tu es si belle Emmanuelle Cherche le cœur Trouve les pleurs Cherche toujours Cherche plus loin Viendra l’amour Sur ton chemin Mélodie d’amour chante le cœur d’Emmanuelle Qui bat cœur à corps perdu Mélodie d’amour chante le corps d’Emmanuelle Qui vit corps à cœur déçue

Giai điệu tình yêu từ trái tim Emmanuelle Vỡ tan trong hư vô Giai điệu tình yêu từ da thịt Emmanuelle Vỡ tan trong tuyệt vọng Nàng, Ngây thơ như một đứa trẻ Lần đầu nếm mùi vị tình yêu Emmanuelle hỡi, Ở tuổi đôi mươi Tình yêu là một hành trình rất dài Giai điệu tình yêu từ trái tim Emmanuelle Vỡ tan trong hư vô Giai điệu tình yêu từ da thịt Emmanuelle Vỡ tan trong tuyệt vọng Tình yêu không phải là hương vị da thịt Tình yêu đến từ trái tim là khát vọng cuộc đời Emmanuelle nàng hỡi, Em là tiếng thở dài tiếc nuối Của những kẻ quỵ lụy trước nhan sắc em Thèm khát da thịt em Emmanuelle nàng hỡi, Những giọt nước mắt sẽ là bạn đồng hành trên con đường thiên lý Tìm một tình yêu đến từ trái tim Emmanuelle nàng hỡi, Tình yêu rồi sẽ đến Trên con đường em đi Giai điệu tình yêu từ trái tim Emmanuelle Vỡ tan trong hư vô Giai điệu tình yêu từ da thịt Emmanuelle Vỡ tan trong tuyệt vọng

Một lần, nhân dịp đi Paris, tôi có ghé thăm cô Nương, cô giáo dạy tôi hồi lớp Năm ở trường tiểu học Lê Quí Đôn.

May mà có vợ chồng nhỏ bạn tình nguyện chở tôi đến nhà cô chứ nếu tôi đi xe lửa RER (Le Réseau Express Régional) thì với vốn liếng Pháp văn „về chiều“ của tôi, chắc tôi sẽ không tài nào tìm ra nhà cô ở một khu cư xá rất đông dân.

Lần cuối tôi gặp lại cô cách đây phải hơn hai mươi năm. Tôi không ngờ thời gian trôi qua nhanh như vậy. Bận rộn chuyện mưu sinh, gia đình, con cái, tôi đã quên mất cô. Vì vậy, tôi rất hồi hộp khi bấm chuông nhà cô. Cô mở cửa, ôm chặt lấy tôi, hôn thật mạnh lên má, làm tôi cảm động hết sức.

Năm nay cô đã gần 90 tuổi nhưng giọng nói vẫn sang sảng như ngày nào đứng trên bục giảng. Tôi vui mừng khi biết cô vẫn khoẻ mạnh, minh mẫn.

– Cô còn nhớ em không cô?

Tôi hỏi cho có lệ vì cô đi dạy hơn ba mươi lăm năm, mỗi năm từ 40 đến 50 học sinh, làm sao cô nhớ một đứa học trò không có gì xuất sắc, lại bẵng đi bao nhiêu năm không ghé thăm cô.

Cô kể tôi nghe đủ thứ chuyện ngày xưa dưới mái trường.

Cô nhắc đến một trò nào đó mà giờ chơi thì nhảy nhót vui vẻ với các bạn cùng lứa mà cứ hễ vào lớp là mắt lại nhắm tịt, ngủ gà ngủ gật. Thế là cô bèn nghĩ ra cách bắt con bé đến giờ chơi phải ở lại trong lớp để học với cô. Cuối năm, cô giáo dạy môn Pháp văn thắc mắc là không hiểu thế nào mà cái con bé ấy cũng thi đậu lên lớp được nhỉ?

Hay chuyện cán bộ đi thanh tra lớp. Hôm đó, cô dạy môn tập đọc. Lúc cuối giờ tên cán bộ phán một câu xanh rờn giọng Bắc kỳ:

– Cô dzáo dzì mà không biết đọc!

vì hắn không nghe được cái giọng Nam thật là hùng hồn của cô, mà cho đến bây giờ, gần 90 tuổi rồi, vẫn không kém phần nào uy nghi làm học trò phải nể sợ. Cô kể tôi nghe là cô Yến phụ tá hiệu trưởng, mà sau này cô mới biết là cô Yến „nằm vùng“, có hỏi:

– Cô Ba nghĩ sao khi bị cán bộ trung ương phê bình như vậy?

Thì cô chỉ nói:

– Bói ra ma, quét nhà ra rác mà chị!

Một câu trả lời đầy ý nghĩa, sâu sắc. Năm ấy, „cô dzáo dzì mà không biết đọc“ của tôi vẫn được tuyên dương là giáo viên „tiên tiến“ như thường.

Lớp 5/6 – Niên khoá 1973–1974

Tôi biết cô được đồng nghiệp rất ư là quí mến.

Có lần cô Xuân Lang hỏi cô:

– Chị Ba ra làm phụ tá hiệu trưởng nhé?

Tôi hỏi sao cô từ chối và chấp nhận mãi mãi là một giáo viên tiểu học?

Cô cười rổn rảng nói với tôi rằng:

– Cô làm dâu „năm mươi“ họ đã đủ mệt rồi!

Tôi được dạy dỗ là phải biết „tôn sư trọng đạo“, xem thầy cô như cha mẹ, chứ chưa bao giờ nghe một người giáo viên nào tự cho mình là kẻ hằng năm đi làm dâu phục vụ bốn, năm mươi học sinh cả.

Thế mới biết cô tận tụy, thế mới biết cô yêu nghề, yêu học trò và lúc nào cũng mong muốn các em nên người.

Trên đường về tôi cảm thấy thật hãnh diện được là học trò của cô. Tôi ôm vai nhỏ bạn:

– Tụi mình già sẽ „chèo queo“, không ai nhớ, không ai đến thăm, còn cô có cả một bầu trời hạnh phúc mày ạ!

Ngày xưa hay có câu „bán cháo phổi“ để chỉ nghề của những giáo chức, phải nói sa sả tối ngày để dạy học trò.

Tôi tiếc hùi hụi mình đã không được „bán cháo“.

Khi nào cảm thấy bất lực, gặp chuyện u sầu hoặc thất bại mẹ lại nhớ đến cái dáng đứng „chó đái“ và lời khuyên của ông Niddegen hôm ấy.

Wunder beginnen dann, wenn wir unseren Träumen mehr Energie geben als unseren Ängsten (Autor unbekannt).
Điều kỳ diệu bắt đầu khi ta dành nhiều năng lượng cho ước mơ hơn là cho nỗi sợ hãi (Vô danh).

Câu này thật là đúng con ạ, đứa con gái đáng yêu nhất trên đời này của mẹ!